KalendarzRolników.pl
PARTNERZY PORTALU
  • Partner serwisu Województwo Podlaskie
  • Partner serwisu Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi w Warszawie
  • Partner serwisu KRAJOWY OŚRODEK WSPARCIA ROLNICTWA
  • województwo łódzkie
  • Narodowy Instytut Wolności
  • Partner serwisu Krajowa Rada Izb Rolniczych
  • Partner serwisu Kujawsko-Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego

WYSZUKIWARKA

Stare odmiany drzew owocowych

Opublikowano 18.08.2022 r.
Wg Eurostat kraj nasz jest trzecim pod względem rozległości areału sadem Europy (po Hiszpanii i Włoszech). Uprawie podlegają zarówno odmiany nowe, jak i odmiany restytuowane z czasów minionych.

 

Powrót do starych, ale jarych


Stare odmiany drzew są znacznie bardziej odporne na choroby, wytrzymałe na mrozy, dają przy tym więcej owoców. Nie muszą być wielokrotnie opryskiwane środkami chemicznymi. 


Spożywanie przez człowieka owoców takich drzew jest korzystne dla zdrowia, szczególnie dla dzieci, osób starszych, alergików, ponieważ zawierają mniej pozostałości po wchłonięciu chemicznych środków ochrony roślin. 


Odmiany te można również przechowywać przez dłuższy okres czasu. Dobrze wiedzieli już o tych zaletach nasi przodkowie.
Przywracane sadownictwu stare, na szczęście zachowane odmiany, w pokaźnej części miały swój rodowód z takich krajów, jak: Niemcy (Prusy), Belgia, Anglia, Rosja (carska), Kanada, Francja, USA. Reliktami zachowanymi po pierwotnych ojczyznach, są po dziś dzień ich nazwy zawierające częstokroć oryginalne formy pisowni.  


Niegdysiejsze sady porastały niemal przy każdym domostwie, głównie wiejskim, ale także pobocza dróg utwardzonych i gruntowych. Stanowiły trwały element subkultury bytowania.   


Stare odmiany utraciły „uprawowe prawo obywatelstwa” w dekadzie lat 70. XX stulecia. W imię osobliwie rozumianej agronowoczesności „rozwiniętego państwa socjalistycznego”, iście ekspresowo zastępowano je odmianami importowanymi lub wyhodowanymi z dnia na dzień              w Instytucie Sadownictwa w Skierniewicach, przez zespół naukowców – genetyków pod kierunkiem szeroko reklamowanego profesora Szczepana Pieniążka. 


Obowiązywała doktrynalna zasada, że wszystko, co stare to zacofane pod każdym względem. Dziś część tamtejszych koncepcji rozwojowych polskiego sadownictwa uległa diametralnej rewizji naukowej. Z pożytkiem dla konsumenta.

Bogactwo odmian


Jabłonie: Antonówka, Grochówka, McIntosh, Reneta Landsberska, Wealthy, Koksa, Cesarz Wilhelm, Oliwka Żółta (Papierówka), Kronselka, Ananas Berżenicki, Złota Szlachetna, Jakub Lebel (Jakubek), Grafsztynek Prawdziwy, Starking, Welsa, Szara Reneta, Złota Reneta, Kosztela, Melrose, Boiken, James Grieve, Cortland, Red Boskoop, Elstar, Pomarańczowa, Roter Bellefleur, Steirischer Marschansher, Engelsberger Gallowany Pepping, Białe Zimowe Stołowe, Claudiusz Hersbstapfel, Deanʾs Coglin, Brownleeʾs Renette, Zorza, Książę Albrecht Pruski, Titówka, Reneta Blendheimowska, Reneta Gwiazdkowa, Reneta Herberta, Reneta Kulona, Sztetyna Zielona, Ribstein Pippin, Schieblers Taubenapfel, Zimowy Rambur, Złote Szlachetne, Piękna z Rept, Żeleźniak, Złotka Kwidzyńska, Krótkonóżka Królewska Królowa Renet, Beforest, Jonagold, Lobo, Koksa Pomarańczowa, Smalcówka, Rarytas Śląski czy absolutny bestseller Malinowa Oberlandzka.

Grusze: Ananasówka Francuska, Wiliams, Maria Ludwika, Bera Szara, Bera Hardego, Flamandka, Bera Biała, Komisówka, Napoleońska, Żyfardka, Bonkreta Williamsa, Faworytka (Klapsa), Bergamotka Czerwona Jesienna, Bergamotka Złocista, Dobra Szara, Salisbury, Żyfardka, Dobra Ludwika, Lukasówka, Kongresówka, Lipcówka Kolorowa, Red Faworytka (Klapsa Czerwona), Carola, Bojniczanka, Konferencja, Dobra Ludwika, Dr Jules Guyot, Bera Boska (Apremontka), Bera Ulmska, Generał Leclerq, Dziekanka Lipcowa, Paryżanka, Józefinka, Kalebasa Płocka, Plebanka (Proboszczówka), Winiówka Francuska, Król Sobieski, Komisówka, Triumf Pakhama, Trewinka.
Wiśnie: Goryczka Królewska, Hortensja (Królowa Hortensja), Lubka, Łutówka, Szklanka Groniasta z Ujfehertoi, Nefris, Sabina, Northstar, Kelleris 16, Wanda, Pandy 103, Gubeńska, Wróble, Książęca, Montmorency, Ostheimska, Sokówka Nowotomyska, Wczesna Ludwika, Szklanka Werderska, Włodzimierska, Szklanka Wielka.  

Czereśnie: Burlat, Karesova, Żółta Donissena, Bűttnera Czerwona (Poznańska), Hedelfińska (Lotka Trzebnbicka), Marchijska, Rivan, Summit, Sylvia, Sam, Van, Kordia, Bladoróżowa, Królowa Majówek, Regina, Czarna Późna (Natolińska), Przybrodzka, Sercówka Nieszawska, Różowa Wielka, Germersdorfska – Bieńkówka, Sierpniówka, Sznajdera Późna, Żabula.  

Śliwy: Renkloda Althana, Renkloda Ulena, Węgierka Wczesna, Węgierka Zwykła, Jubileum, Amers, Węgierka Dąbrowicka, Węgierka Włoska, Węgierka Łowicka, Biała Śliwa, Królowa Wiktoria, Węgierka Biała, Herman, Silvia, Record, Stanley, Vision, President, Bluebell, Opal,

Brzoskwiniowa, Mirabelka z Nancy, Mirabelka Flotowa, Renkloda Zielona, Lubaszka.  

Morele: Early Orange, Goldrich Sungiant, Hargrant, Węgierska Wczesna, Bergeron, Harcot, Moorpark, Somo.

Brzoskwinie: Rakoniewiecka. 

Z uwagi na brak dostępności wiarygodnych źródeł, niniejszy artykuł nie wymienia starych odmian drzew: Leszczyny Pospolitej (Orzecha Laskowego), Orzecha Włoskiego, Nektaryny i Morwy Białej.

 

 
Longin Marciniak
"Wieś Kujawsko-Pomorska", lipiec 2022 r. Kujawsko-Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Minikowie 
 
Zainteresował Cię ten artykuł? Masz pytanie do autora? Napisz do niego tutaj
POWIĄZANE TEMATY:stare odmiany jabłoni
Komitet do spraw pożytku publicznego
NIW
Sfinansowano ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030
PROO